Afrykamera / 22.07.2010 / 20:06
Katowice: Festiwal Art Naif z AfryKamerą
Już po raz drugi AfryKamera gości na Festiwalu Art Naif w Katowicach. Tym razem zaprezentujemy cztery klasyki kina afrykańskiego z lat 70-tych. Wśród nich najważniejsze filmy z tego okresu pochodzące z kontynentu oraz renomowani reżyserzy, jak Oumarou Ganda (Niger) czy Souleymane Cisse (Mali).
23
lipca (piątek) Kinoteatr
Rialto, Katowice – Św. Jana 24
Letnie
Kino Trzech Kontynentów: Afryka - Przegląd klasyki kina
afrykańskiego w ramach projektu „Afrykamera 2010”
Godz.
18:00 – 21:00
Wprowadzenie:
Miłka Stępień, afrykanistka, Uniwersytet Warszawski
„Pielgrzym
El Hadji” – produkcja:
Niger/Francja, 37 min.
„Tysiąc
jeden rąk” – produkcja: Maroko/Włochy,
90 min.
24
lipca (sobota) Kinoteatr
Rialto, Katowice – Św. Jana 24
Letnie
Kino Trzech Kontynentów: Afryka - Przegląd klasyki kina
afrykańskiego w ramach projektu „Afrykamera 2010”
Godz.
18:00 – 20:00
Wprowadzenie:
Miłka Stępień, afrykanistka, Uniwersytet Warszawski
“Nie
moje dziecko” – produkcja: Kamerun,
89 min.
25
lipiec (niedziela) Kinoteatr Rialto, Katowice – Św. Jana 24
Letnie
Kino Trzech Kontynentów: Afryka - Przegląd klasyki kina
afrykańskiego w ramach projektu „Afrykamera 2010”
Godz.
18:00 – 20:00
Wprowadzenie:
Miłka Stępień, afrykanistka, Uniwersytet Warszawski
“Tragarz”–
produkcja:
Mali, 90 min.
OPIS FILMU: Pielgrzym
El Hadji
Tytuł polski: Pielgrzym El Hadji
Tytuł oryginalny: Le wazzou polygame
Scenariusz i reżyseria:Oumarou Ganda
Zdjęcia: Gérard de Battista
Muzyka: Tradycyjna muzyka afrykańska
Obsada: Issa Gonbokoye, Zalika Souley,
Lam Ibrahima Dia, Joseph Salamatou
Język: Dżerma
Czas trwania: 37 min.
Kraj produkcji: Niger/Francja
Rok produkcji: 1972
Opis:
W Nigrze, Saley, bogaty Muzułmanin, który odbył już zwyczajową
podróż do Mekki, decyduje się poślubić młodziutką Satou, mimo
że posiada już dwie żony. Problemy zaczynają się piętrzyć,
gdyż Satou kocha innego, a w dodatku nie jest lubiana przez
chorobliwie zazdrosną drugą żonę Saleya, co ostatecznie
doprowadza do tragedii... Film pokazuje hipokryzję i głupotę
tytułowego bohatera, który choć zdobył honorowy tytuł El Hadji,
wcale nie nabył mądrości, która się z nią kojarzy. Krótki film
Oumarou Gandy był pierwszym zdobywcą głównej nagrody podczas
festiwalu filmów afrykańskich w Wagadugu.
Nagrody i nominacje:
1972 FESPACO nagroda Étalon de Yennenga
Biografia reżysera:
Oumarou
Ganda – ur. w 1950 r. w Niamey, Niger. Ukończył szkołę
podstawową w Niamey i w wieku 16 lat wyjechał walczyć w
francuskiej armii w wojnie indochińskiej. Po powrocie do kraju, nie
mogąc znaleźć pracę zdecydował się na emigrację do Wybrzeża
Kości Słoniowej, gdzie poznał francuskiego antropologa i
dokumentalistę, Jeana Roucha. Ganda najpierw pracował jako
statysta, a później zagrał główną rolę w głośnym filmie
Roucha Moi, un noir. Po powrocie do Nigru był związany z
klubem kinowym Francusko-Nigryjskiego Centrum Kulturowego i
współpracował przy produkcji filmów jako techniczny. Swoim
pierwszym filmem Cabascabo (1968 r.) nawiązywał do własnych
doświadczeń po powrocie do Nigru z Indochin, ale jego
najważniejszym filmem okazał się Le Wazzou Polygame (Pielgrzym
El Hadji), za który otrzymał główną nagrodę podczas
festiwalu Fespaco w 1972 r. Wyreżyserował również filmy
pełnometrażowe Saitane (1972 r.) i L'Exile (1980).
Ganda był też reżyserem filmów dokumentalnych. Zmarł na atak
serca w 1981 r. podczas kręcenia swojego ostatniego filmu
dokumentalnego.
OPIS FILMU: Tysiąc
jeden rąk
Tytuł polski: Tysiąc jeden rąk
Tytuł oryginalny: Alf
yad wa yad (Les milles et une mains)
Reżyseria: Souheil Ben Barka
Scenariusz: Ahmed Badry
Zdjęcia: Girolamo La Rosa
Muzyka: Tahar Abou
Obsada: Abdou Chaibane, Aicha El
Ghazi, Mimsy Farmer
Język: arabski/francuski
Czas trwania: 90 min.
Kraj produkcji: Maroko/Włochy
Rok produkcji: 1972
Opis:
Pierwszy film marokańskiego reżysera Souheila Ben Barki stanowił
krytykę podziałów społecznych i klasowych, które powodowały, że
wśród gorzej usytuowanej społeczności kraju, zarówno dzieci jak
i kobiety musiały wykonywać morderczą pracę, aby rodziny mogły
przetrwać. Wśród prześlicznych barw wykorzystywanych do nadania
koloru wełnie rozgrywają się losy Mohy i jego syna Miloud, którzy
próbują zarobić na życie transportując wiązki włókna. Wokół
zaś obserwują życie młodych dziewcząt, kobiet i mężczyzn,
którzy dzień w dzień pogrążają się w ciężkiej i mozolnej
pracy. W końcu musi przecież dojść do załamania...
Nagrody i nominacje:
1972 Nagroda główna na Festiwalu
Frankofońskim w Bejrucie
1973 FESPACO nagroda Étalon de
Yennenga
1973 Nagroda krytyków w Paryżu (
nagroda im. Georges Sadul).
Biografia reżysera:
Souheil Ben Barka – ur. w
Timbuktu w 1942r., Souheil Ben Barka ukończył szkołę średnią w
Maroku, a następnie studia wyższe we Włoszech. Współpracował z
włoskim scenarzystą Paolo Pasolini i wyreżyserował parę filmów
krótkometrażowych dla włoskiego kanału telewizyjnego RAI. Od 1972
r. mieszka i pracuje w Maroku, głównie jako producent i reżyser
filmowy, zarówno obrazów pełnometrażowych jak i krótkich. Od
1986 r. objął funkcję Głónego Dyrektora Marokańskiego Centrum
Kinematograficznego. Jego pierwszy film pełnometrażowy Les mille
et une mains (Tysiąc jeden rąk 1972) zdobył główną
nagrodę Fespaco w 1973 r. Do innych jego filmów należą La
guerre du pétrole naura pas lieu (1974), Noces de Sang
(1979), Amok (1980), La Bataille des Trois Rois (1991)
oraz L'Ombre du Pharaon. (1995).
OPIS FILMU: Nie moje
dziecko (Muna moto)
Tytuł polski: Muna moto (Nie moje
dziecko)
Tytuł oryginalny: Muna moto
Scenariusz i reżyseria:Jean-Pierre
Dikongué-Pipa
Zdjęcia: J.P Delazay, J.L. Léon
Muzyka: Georges Anderson
Obsada: Abbia Moukoko, Gisèle Dikongué-Pipa, David Endene, Arlette
Din Beli
Język: Duala
Czas trwania: 89 min
Kraj produkcji: Kamerun
Rok produkcji: 1976
Opis filmu:
Ngando i Ndomé kochają
się i pragną ślubu. Jednak by do niego doszło, chłopak musi
uiścić tradycyjną opłatę za narzeczoną. Ma mu w tym pomóc jego
wuj, brat zmarłego ojca. Jednak będąc mężem czterech bezpłodnych
żon, wuj zauważa w Ndomé swoją jedyną szansę na bycie ojcem i
postanawia ją poślubić wbrew przyrzeczeniu danemu bratankowi.
To niezwykły film, w
którym intensywność i piękno scen zapierają dech w piersiach,
ukazując nam wielowymiarowa tragedię, skonstruowaną jako
retrospekcja. Niewiele w nim dialogów, a milczące sekwencje nadają
każdemu słowu wagi. Dziecko
jest wszystkim, mówi wuj do Ngando. To zdanie krystalizuje w sobie
najważniejsze zagadnienia filmu: rolę i miejsce kobiety w
społeczeństwie i rodzinie, pragnienie dziecka, dziedziczenie,
rodzinę, ślub pod przymusem, siłę pieniądza. Zapominamy o Afryce
z banalnych opowieści, Afryce z telewizyjnych reportaży, a
wchodzimy w tragedię, która ukazuje stosunki między ludźmi w
całkiem innym kontekście. Zmysłowość, bunt, refleksja polityczna
– Nie moje dziecko
to niezwykle bogaty film, zupełnie jakby bezlitosny brak środków
na jego realizację podsycił kreatywność jego twórców,
pozostawiając w tyle wielkie produkcje.
Nagrody i nominacje:
1976 FESPACO nagroda Étalon de Yennenga
Biografia reżysera:
Jean-Pierre Dikongué-Pipa –
ur. w 1940 r. w Douala w Kamerunie. Ukończył prestiżowe studia w
Paryżu w Conservatoire Libre du Cinéma Français w 1964 r.
Początkowo zajmował się raczej sztuką teatralną, ale we
współpracy z francuskim ministerstwem kooperacji udało mu się
nakręcić parę filmów krótkometrażowych. Z powodu trudności, z
jakimi przychodziło zdobywanie funduszy na realizowanie filmów,
powrócił do teatru, aby dopiero w 1975 r. nakręcić pierwszy
kameruński film pełnometrażowy Muna moto (Nie moje
dziecko), który zdobył nagrodę główną podczas festiwalu
Fespaco w 1976 r. Dwa lata później zrealizował drugi film
pełnometrażowy Le Prix de la liberté (Cena wolności),
a w 1983 r. Histoires drôles et drôles de gens oraz Badyaga
w 1987 r.
OPIS FILMU: Tragarz
(Baara)
Tytuł polski: Tragarz
Tytuł oryginalny: Baara
Scenariusz i
reżyseria:Souleymane Cissé
Zdjęcia: Étienne
Carton de Grammont, Abdoulaye Sidibé
Muzyka: Lamine Conté
Obsada: Omou
Diarra, Balla Moussa Keïta, Bubukar Keïta,
Baba Niare
Język: Bambara
Czas trwania: 90 min.
Kraj produkcji: Mali
Rok produkcji: 1978
Opis filmu:
Pewnego dnia, młody kierownik fabryki spotyka człowieka, który
twierdzi, że jego rodzina, zgodnie z tradycją, zawsze służyła
rodzinie kierownika. Ten ostatni proponuje mu pracę w swojej fabryce
i, opiekując się swym nowym pracownikiem, zaczyna dostrzegać jak
jego firma źle traktuje robotników. Sytuacja ta stanowi wyzwanie
dla młodego kierownika: czy postępować etycznie czy też ulec
naciskom i dbać wyłącznie o własne interesy. Gdy decyduje się na
jedną z dróg, los szykuje dla niego kolejne wyzwanie.
„Baara” to film o zjawiskach społecznych dość typowych dla
okresu, w którym powstał. Portretuje klasę kierowniczą składającą
się z wykształconych w zachodniej Europie ludzi, rozdartych między
„sprzedawaniem się” a ideałami, które niegdyś im
przyświecały. W filmie poznajemy nową burżuazję, pracującą w
nowych biurowcach i fabrykach, ale również klasę robotniczą. Widz
jest również świadkiem zmieniających się relacji rodzinnych,
ukazując nową dynamikę społeczną tamtych czasów.
Nagrody i nominacje:
1979 FESPACO nagroda Étalon de Yennenga
1978 MFF Locarno – najlepsze zdjęcia, nagroda jury za reżyserię
1979 Festiwal Trzech Kontynentów w Nantes – najlepszy film.
Biografia reżysera:
Souleymane
Cissé ur. w 1940 r. w Bamako, Mali. Jeden z najbardziej
renomowanych reżsyerów afrykańskich. Ukończył skołę średnią
w Dakarze w Senegalu, po czym wrócił do Mali w 1960 r. po
ogłoszeniu jego niepodległości. Pracował jako asystent operatora
przy filmie dokumentalnym o Patrice Lumumba, co wywołało w nim chęć
tworzenia własnych filmów. Uzyskał stypendium na wyjazd do
moskiewskiej szkoły filmowej, po czym w 1970 r. powrócił do
ojczyzny i pracował w Ministerstwie Informacji jako operator, gdzie
tworzył głównie filmy krótkometrażowe i dokumentalne. Cissé
dwukrotnie zdobył główną nagrodę na Fespaco, w 1979 r. za Baara
(Bagażowy) i w 1983 r. za Finyé (Wiatr). Z kolei jego
następny film Yeelen (Światło) zdobył nagrodę jury
podczas festiwalu w Cannes w 1987 r., a Waati (Czas)
pretendował do złotej palmy w 1995 r. Cissé jest prezydentem
UCECAO, Unii Twórców i Przedsiębiorców Kina i Sztuk
Audiowizualnych Zachodniej Afryki.
|